Kavun Yetiştiriciliği

Kavun hakkında

Kavun, sıcak iklimden hoşlanan, yerde sürünerek gelişen tek yıllık bir kültür bitkisidir. Türkiye, Çin'den sonra dünyanın en büyük kavun üreticisi konumundadır. Derin, iyi havalanan, besin maddelerince zengin ve hafif asidik (pH 6-7,5) topraklarda iyi sonuç verir.

Ekim zamanı ve tohum

Tohumların çimlenmesi için toprak sıcaklığının en az 15 derece olması gerekir; bu koşul sağlandığında açıkta doğrudan tohum ekimi ya da zamandan kazanmak için viyol veya fide torbasında yetiştirilen fidelerle dikim yapılır. Ekim-dikim öncesi toprak derin işlenir ve dekara 4-5 ton çiftlik gübresi uygulanır. En uygun aralık ve mesafe 1,6-2 m x 50-60 cm olup kuru tarımda 500-700, sulu tarımda 800-1250 bitki/da hedeflenir.

Bir gram tohumda 20-50 adet tohum bulunur ve tohumlar 5-10 derecede 4-5 yıl canlılığını korur. Açıkta yetiştiricilikte dekara 150-205 gram tohum atılır.

Gübreleme

Açıkta dekara 4-5 ton çiftlik gübresi verilir. Saf besin değerleri açıkta kuru tarımda (2 ton ürün için) N 5,0 kg, P2O5 2,3 kg; sulu tarımda hedef ürüne göre N 15,3-28,3 kg, P2O5 5,8-13,7 kg/da olarak değişir. Azot ve potasyumun 1/3'ü taban, 1/3'ü ilk dişi çiçek döneminde, 1/3'ü meyveler ceviz büyüklüğündeyken verilir; fosfor genelde taban gübresidir. Uygulama öncesi mutlaka toprak tahlili yaptırılmalıdır.

Sulama

Dikimden sonra can suyu verilir. Ekimden ilk çiçeklenmeye ve meyvenin irileşmesine kadar su ihtiyacı yüksektir, bu dönemden olgunlaşmaya doğru giderek azalır. Mutlaka damla sulama yöntemi tercih edilmelidir.

Yaygın hastalık ve zararlılar

Hastalıklar

• Mildiyö (Yalancı külleme): Aşırı nemli koşullarda ortaya çıkan fungal bir hastalıktır; yapraklarda lekelenme ve bozulmaya yol açar.
• Külleme: Özellikle düşük nem koşullarında görülür; yaprak ve gövde yüzeyinde beyaz unumsu örtü oluşturarak bitkiyi zayıflatır.
• Bakteriyel hastalıklar: Aşırı nem ve ıslak koşullarda gelişir; yaprak ve gövdede ıslak görünümlü lekelenmeye ve dokuların bozulmasına neden olur.

Zararlılar

• Kırmızı örümcek: Düşük nemli koşullarda yoğunlaşır; yaprakların alt yüzünden öz su emerek sararma, paslanma ve kurumaya yol açar.
• Trips: Düşük nemde artar; yapraklarda gümüşi lekeler ve gelişme bozuklukları oluşturur.
• Yaprak biti: Sürgün uçları ve yaprak özsuyunu emer, bitkiyi zayıflatır ve virüs hastalıklarının taşınmasına aracılık eder.

Kavun hastalıkları ve zararlılarının belirtileri ve önlemleri ›

Hasat

Dikimden yaklaşık 35 gün sonra ilk dişi çiçek açar, bundan 35 gün sonra ilk hasat başlar; vegetasyon süresi ortalama 100, kışlık kavunlarda 150 güne kadar çıkar. Olgunluk belirtileri: meyve sapındaki tüylerin azalıp dokununca dökülmesi, kendine özgü kokunun oluşması, çiçek çukurunun yumuşaması, sap kulakçığının kuruması ve kuru madde oranının yüzde 9-15'e ulaşmasıdır.