Brokoli Yetiştiriciliği

Brokoli hakkında

Brokoli, serin iklim koşullarında yetişen, kalsiyum ve vitaminlerce zengin bir kışlık sebzedir. Bu rehber; brokolinin ekim ve dikim zamanını, tohum ile fide miktarını, gübreleme ve sulama esaslarını, hasat dönemini ve sık görülen hastalık ile zararlılarını resmî tarım kaynaklarına dayanarak özetler.

Ekim zamanı ve tohum

Brokoli ilkbahar ve sonbahar olmak üzere iki dönemde yetiştirilir. Fideler, tohum ekiminden sonra ilkbahar ürünü için 6-8 hafta, sonbahar ürünü için 4-5 hafta sonra dikim büyüklüğüne ulaşır ve tarlaya şaşırtılır.

Fide ile üretimde dekara 20-30 g, doğrudan tarlaya ekimde ise 85-140 g tohum gerekir. Yastık veya viyolde fide aralığı 1,5-3 cm tutulur. Dikim büyüklüğüne gelen fideler tarlaya 45 x 30 cm (sıra arası x sıra üzeri) aralıkla dikildiğinde en yüksek verim alınır.

Gübreleme

Gübreleme toprak analizi sonucuna göre yapılmalıdır. Fosforlu ve potasyumlu gübrelerin tamamı ile azotlu gübrenin üçte biri dikim sırasında verilir; kalan azotlu gübre, yetişme süresine bağlı olarak dikim sonrasında ve ana baş hasat edildikten sonra iki dönemde uygulanır. Toprağa sonbaharda dekara 2-3 ton ahır gübresi verilmesi önerilir. Yetersiz gübrelemede gövdede içi boş (boş gövde) oluşumu görülebilir.

Sulama

Brokoli düzenli suya ihtiyaç duyar; özellikle baş bağlama döneminde toprağın aşırı kurumasına izin verilmemelidir. Su eksikliği baş kalitesini düşürür.

Yaygın hastalık ve zararlılar

Hastalıklar

• Lahana Siyah Damar Çürüklüğü (Xanthomonas campestris): Yaprak kenarlarından içeri doğru V şeklinde sararmalar oluşur; yaprak damarları kararır ve çürür. Tohumla taşınan bakteriyel bir hastalıktır.
• Lahana Mildiyösü (Peronospora brassicae): Yaprakların üst yüzeyinde sarımsı lekeler, alt yüzeyinde ise grimsi-mor renkte küf tabakası görülür; ilerleyen dönemde yapraklar sararıp kurur.

Zararlılar

• Lahana Kelebeği (Pieris brassicae): Olgun tırtıl 4-5 cm boyunda, yeşilimsi-gri renktedir. Larvalar önce yaprak damarları arasını yüzeysel kemirir, sonra yaprakları yiyerek geriye yalnızca kalın damarları bırakır.
• Yaprak Bitleri (Aphis ve Myzus türleri): Bitki öz suyunu emerek yapraklarda kıvrılma, sararma ve gelişme geriliğine yol açar; salgıladıkları tatlımsı madde üzerinde karaballık (fumajin) gelişir.

Brokoli hastalıkları ve zararlılarının belirtileri ve önlemleri ›

Hasat

Hasat, çiçek tomurcukları henüz açmadan, baş sıkı ve koyu yeşil renkteyken yapılır. Tomurcuklar açtıktan sonra yapılan hasat kalite kaybına yol açar. Dikimden hasada ortalama 45-130 gün geçer. Ana baş alındıktan sonra yan sürgünlerden ikincil başlar da hasat edilebilir.