Mango Yetiştiriciliği

Mango hakkında

Mango (Mangifera indica) tropik ve subtropik iklimlerin meyvesidir. Türkiye'de uzun yıllar yalnızca ithal edilen mango, son dönemde Akdeniz kıyı kuşağının kışları ılıman kesimlerinde, özellikle Antalya'nın Gazipaşa ilçesi ile Mersin'in Anamur ve Bozyazı çevresinde ticari olarak yetiştirilmeye başlanmıştır. Mango soğuğa ve dona duyarlı olduğu için üretim, kışın sıcaklığın çok düşmediği mikroklima alanlarıyla ve örtü altı uygulamalarıyla sınırlıdır.

Ekim zamanı ve tohum

Mango bahçeleri genellikle aşılı fidanlarla kurulur ve dikim ilkbaharda, don tehlikesi geçtikten sonra yapılır. Genç fidanlar soğuğa çok duyarlı olduğundan ilk yıllarda rüzgar ve dondan korunmalıdır. Ağaçlar dikimden sonra birkaç yıl içinde meyve vermeye başlar; tam verime ulaşması daha uzun sürer.

Ticari üretimde mango, çekirdekten değil, seçilmiş çeşitlerin aşılı fidanlarıyla kurulur. Aşılı fidanlar çeşit özelliğini korur ve daha erken verime geçer.

Gübreleme

Mango, dengeli bir gübreleme programı ister. Genç ağaçlarda sürgün gelişimini destekleyecek, verim döneminde ise çiçeklenme ve meyve tutumunu destekleyecek bir besleme uygulanır. Gübreleme, toprak analizi sonuçlarına göre ve bölgedeki tarım danışmanlarının önerileriyle planlanmalıdır.

Sulama

Mango genç dönemde düzenli sulama ister; damla sulama su kullanımını verimli kılar ve kök bölgesinde dengeli nem sağlar. Çiçeklenme öncesi dönemde kontrollü su kısıtı çiçek oluşumunu destekleyebilir. Meyve gelişimi döneminde düzenli sulama, meyve iriliği ve kalitesi için önemlidir.

Yaygın hastalık ve zararlılar

Hastalıklar

• Antraknoz (Colletotrichum): Yaprak, çiçek ve meyvelerde koyu kahverengi-siyah lekeler oluşur. Nemli havalarda çiçek dökümüne ve meyvelerde çürümeye yol açabilir. Kültürel önlem olarak havalanmayı artıran budama ve hasta bitki artıklarının uzaklaştırılması önerilir.
• Külleme (Oidium): Çiçek salkımları ve genç yapraklarda beyaz, unlu bir örtü görülür. Çiçeklenme döneminde yoğunlaşırsa meyve tutumunu azaltabilir. Hava akımını artıran bahçe düzeni ve düzenli izleme önemlidir.

Zararlılar

• Mango yaprak piresi (mango hopper): Çiçek salkımları ve taze sürgünlerin özsuyunu emen küçük böceklerdir. Yoğun olduklarında çiçek dökümüne ve verim kaybına neden olabilir; salgıları üzerinde is (fumajin) mantarı gelişebilir.
• Akdeniz meyve sineği (Ceratitis capitata): Dişiler olgunlaşan meyvelere yumurta bırakır; larvalar meyve içinde beslenerek çürümeye yol açar. Tuzak ile izleme ve zamanında hasat, zararı azaltmada yardımcıdır.

Hasat

Türkiye'de mango hasadı genellikle sonbaharda, çeşit ve bölgeye göre yaklaşık eylül ile kasım ayları arasında yapılır. Hasat, meyvenin olgunluk belirtilerine göre elle ve kademeli olarak gerçekleştirilir. Mango hasat sonrası olgunlaşmaya devam ettiğinden, pazara uzaklığa göre hafif erken de toplanabilir.