Nane Yetiştiriciliği

Nane hakkında

Nane, Lamiaceae familyasına ait Mentha cinsinin değerli bir üyesi olan, ılıman iklimlerde yetişen aromatik ve tıbbi bir bitkidir. Bu rehber, T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü (Yalova) verilerine dayanarak nane yetiştiriciliğinde iklim ve toprak istekleri, dikim, bakım, sulama ve hasat aşamalarını kapsamaktadır.

Ekim zamanı ve tohum

İdeal dikim zamanı ılıman bölgelerde sonbahar, kışı sert geçen bölgelerde ise erken ilkbahardır. Esas üretim şekli olan yeraltı sürgünlerinin (rizom/stolon) dikimi ilkbaharda veya sonbaharda yapılır.

Nane çoğunlukla üç şekilde üretilir: tohumla, yeraltı sürgünleriyle ve gövde çelikleriyle. Tohumla üretim pratikte pek uygulanmaz; esas üretim şekli yeraltı sürgünleridir. 1 dekarlık alandan elde edilen yeraltı organları (rizom/stolon) ile 10 dekarlık bir nane plantasyonu kurulabilir. Sürgünlü rizomlar açılmış çizilere ucu uca veya aralıklı yatırılıp nemli toprakla örtülür. Sıra araları 35, 60, 75, 90 cm; sıra üzerleri ise 20, 30, 75 cm olarak ayarlanır.

Gübreleme

Kaynakta dekara özel azot veya fosfor gübre dozu verilmemiştir. Nane; azotlu, organik maddece zengin, iyi drene edilmiş, gübreli toprakları sever. Çok asitli topraklar ekimden önce kireçlenmelidir; çamurlu topraklar nane tarımı için uygun değildir.

Sulama

Nane büyüme mevsiminde suya ihtiyaç duyar ve çoğunlukla sulanarak yetiştirilir. İyi bir üretim için sık ve yeterli sulama gerekir; bitkiler tamamen geliştikten sonra haftada en az 2-3 kez sulama yapılmalıdır. Sulamada yağmurlama sistemi de kullanılabilir.

Hasat

Çelik veya köklü sürgünlerle üretimde dikimden 1-1,5 ay sonra, tohumla üretimde ise 2-2,5 ay sonra, bitkiler 30-40 cm boya ulaştığında ilk hasat yapılır. Optimum uçucu yağ verimi ve kalitesi için hasat, çiçeklenme başlangıcında ve bitkilerin yaklaşık %10 çiçeklendiği dönemde yapılır. Hasat, güneşli kuru bir günde, çiğ tamamen kalktıktan sonra gövdelerin toprak üzerinden biçilmesi şeklinde yapılır. Hasat edilen bitkiler 1-2 gün serilip kuruduktan sonra tırmıkla toplanır.